Matras schoonmaken: vlekken, urine en geur verwijderen

Een matras maak je schoon met zo weinig vocht als kan. Neem het vocht eerst op met een droge doek, dep daarna met een licht vochtige doek en een beetje milde zeep, en laat het matras helemaal drogen voor je het bed opmaakt. Wrijf niet, want schuim houdt vocht lang vast. Tegen geur helpt zuiveringszout. Zit er schimmel in, dan is vervangen vaak beter.

Werk met weinig water

Wie een matras wil reinigen, werkt het best bijna droog. Schuim neemt vocht op en geeft het maar langzaam weer af, en een klam matras gaat sneller muf ruiken of schimmelen. Het matras zelf kan dus niet in de was. Alleen de hoes mag in de wasmachine, als de productpagina dat zegt. Bij veel van onze matrassen ritst hij eraf. Zit de vlek in het matras zelf, dan wordt dit vaak aangeraden.

• Neem zoveel mogelijk vocht op met een droge doek of keukenpapier. Druk zacht en werk van de rand van de vlek naar het midden, dan wordt hij niet groter.
• Wrijf niet over de vlek, want dan duw je hem dieper het matras in.
• Kies een mild middel, gebruik er weinig van en test het eerst op een plek die je niet ziet.
• Draag handschoenen bij urine en bloed.
• Zet een raam open of laat een ventilator draaien. Maak het bed pas op als het matras helemaal droog is.

Zweet en geur

• Wat je doet: dep een zweetvlek met een doek met water, een paar druppels afwasmiddel en eventueel een scheutje witte azijn. Een enzymreiniger voor bekleding kan ook, als hij past bij het materiaal van je matras. Gaat het om een bedompte geur, gebruik dan zuiveringszout, zoals hieronder staat.
• Wat je laat: strijken en heet water. Hitte kan een zweetvlek juist vastzetten.

Urine uit je matras halen

Urine trekt diep in, en een verse plek gaat veel makkelijker weg dan een opgedroogde. Haal daarom meteen het beddengoed eraf en was het.

• Wat je doet: druk zoveel mogelijk vocht weg met een droge handdoek. Dep de plek dan met water met een beetje afwasmiddel en eventueel een scheut witte azijn, en dep na met schoon water. Strooi daarna zuiveringszout over de plek, laat dat liefst een hele nacht liggen en zuig het op. Blijft de geur, herhaal het dan. Oude vlekken vragen vaak meerdere rondes.
• Wat je laat: water over de plek gieten. Een doornat matras blijft dagen vochtig, en dan wordt het probleem groter.

Koffie en bloed

Bij beide gaat een verse vlek veel makkelijker weg dan een opgedroogde. Dep dus meteen.

• Koffie: druk de koffie op met een droge doek en dep daarna met een beetje lauw water en milde zeep. Dep na met schoon water.
• Bloed: gebruik koud water, want warm water zet bloed vast. Is de vlek al opgedroogd, maak dan een dikke pasta van zuiveringszout met zo weinig mogelijk water, laat die een half uur drogen en borstel hem weg. Herhaal dat zo nodig.
• Wat je laat: bleek en waterstofperoxide. Peroxide wordt soms bij bloed genoemd, maar het kan schuim en latex aantasten en stof laten verkleuren.

Schimmel en vochtplekken

Schimmel ontstaat door te veel vocht. Een matras dat nat is geworden en niet snel droogt, of dat op een bodem ligt waar geen lucht bij kan, kan donkere of grijze vlekken krijgen.

• Wat je doet: zet het matras bij een open raam en laat het helemaal drogen. Ventileer de slaapkamer elke dag, ook in de winter, en leg het matras op een bedbodem met open ruimte, zoals een lattenbodem.
• Wat je laat: schimmel wegboenen met bleek of een sterke reiniger. Middelen met chloor of ammonium kunnen de luchtwegen prikkelen, en in een poreus materiaal als schuim kan schimmel dieper zitten dan je ziet.

Schimmelsporen kunnen de luchtwegen prikkelen. Heb je astma of een allergie, laat het opruimen dan aan iemand anders over. Heb je klachten, ga dan naar je huisarts. Komt schimmel steeds terug, dan kan de oorzaak in de woning zitten en kan de GGD meedenken.

Baking soda, azijn, stoom

• Zuiveringszout (baking soda): wel aan te raden. Het neemt geur op en brengt, droog gestrooid, geen vocht in het matras. Strooi een dun laagje over het droge matras, laat het enkele uren tot een nacht liggen en zuig het op met het zachte mondstuk. Gebruik geen gewone soda, want dat is een sterker middel.
• Azijn: met mate. Verdund op een doek kan hij zweet en urine helpen losmaken. Je brengt er wel vocht mee in het matras en hij blijft zelf een tijd ruiken. Meng hem niet met andere schoonmaakmiddelen.
• Stoomreiniger op een matras: niet aan te raden. Hete stoom kan bacteriën doden en geur verminderen, maar brengt ook warmte en veel vocht in het matras en kan vlekken vastzetten. Op de productpagina's van onze matrassen staat niets over stomen.

Stofzuigen en luchten

Stofzuig het matras voor en na het schoonmaken met het zachte mondstuk op een lage stand, zodat de stiksels heel blijven. Ventileer de slaapkamer elke dag minstens tien minuten en laat het beddengoed 's ochtends even open liggen. De rest van het gewone onderhoud staat in matras onderhouden.

Wanneer vervang je hem?

Soms is een matras niet meer te redden: bij schimmel in het schuim, bij een geur die na meerdere rondes blijft en bij een matras dat na dagen nog klam aanvoelt. In poreuze materialen kan een geur zo diep zitten dat schoonmaken niet meer genoeg is. Ook een versleten matras vervang je beter. Welke signalen daarbij horen, lees je bij matras vervangen. Een nieuw matras probeer je rustig thuis uit met 30 nachten proefslapen.

Daarna beschermen

Een waterdichte molton onder je hoeslaken houdt vocht uit het matras. De Waterdichte molton matrasbeschermer heeft een bovenlaag van katoen en een ademende, waterdichte onderlaag. Je kunt hem tot 95°C wassen. Hij is er in zes maten, van 70 × 150 tot 180 × 200 cm, in de collectie waterdichte matrasbescherming. Vaker last van ongelukjes, bijvoorbeeld door incontinentie? De twee zorgmatrassen van BestRest hebben een waterdichte PU-hoes die je aan de buitenkant schoonmaakt, zie incontinentie matras.

Veelgestelde vragen

Hoe lang moet het matras drogen?

Tot het ook diep in het schuim droog aanvoelt. Een pasta van zuiveringszout is vaak binnen enkele uren droog, na azijn of zeepwater kan het uren tot dagen duren. Laat een raam open of een ventilator draaien.

Mag er bleek op een matras?

Liever niet. Bleek en andere sterke reinigers kunnen schuim en stof aantasten. Kies een mild middel en test het eerst op een verborgen plek.

Waarom ruikt mijn matras muf?

Meestal zit er vocht in, door zweet, een nat geworden plek of een bodem waar geen lucht bij kan. Ventileer de kamer, laat het matras luchten en probeer zuiveringszout. Blijft de geur terugkomen, kijk dan of er schimmel zit.

Hoe vaak maak ik een matras schoon?

Als er een aanleiding is: een vlek, een ongelukje of een bedompte geur. Stofzuigen en luchten horen bij het gewone onderhoud.